مسئول میراث فرهنگی درمیان، با اشاره به اینکه با وجود به پلان مدور قلعه احتمال میرود، قلعه طبس مسینا اثر متعلق به قبل از اسلام باشد گفت: وجود تپههای باستانی متعلق به دورههای تاریخی (احتمالاً اشکانی) در حاشیه این شهر، احتمال تعلق طبسمسینا را به دورههای قبل از اسلام تقویت میکند.
این قلعه در حاشیه شرقی شهر طبسمسینا قرار دارد و نقشه قلعه به شکل دایره و دارای حصار و برجهای متعدد است.
دور تا دور قلعه را خندقی فرا گرفته و در قسمت ورودی، برجی بزرگ که در حال حاضر 11 متر ارتفاع و بیش از 15 متر قطر دارد، باقیمانده است.
مسئول میراث فرهنگی درمیان تصریح کرد: با وجود آسیبها و صدماتی که به این قلعه وارد آمده هنوز 15 برج از مجموع برجهای آن قابل مشاهده است.
با توجه به پلان مدور قلعه احتمال میرود، این اثر متعلق به قبل از اسلام باشد که در دوره اسلامی نیز مورد بهرهبرداری قرار گرفته است.
وی تاکید کرد: وجود تپههای باستانی متعلق به دورههای تاریخی (احتمالاً اشکانی) در حاشیه این شهر، احتمال تعلق طبسمسینا را به دورههای قبل از اسلام تقویت میکند.
مسئول میراث فرهنگی درمیان، اظهار کرد: طبسمسینا شهری است بسیار کهن و تاریخی که در اکثر متون جغرافیایی قرون اولیه اسلامی، نام آن ذکر شده است مصالح بکار رفته در بنای قلعه طبس خشت و گل است.
مسجد قلعه تاریخی طبس مسینا متعلق به دوره قاجار
مسجد قلعه قرار دارد، افزود: این مسجد شامل شبستان ستوندار با چهار ستون است که از لحاظ نقشه بسیار دقیق در جای خود قرار گرفتهاند.
ورود به داخل مسجد از طریق سر دری با طاق جناقی امکانپذیر است، ادامه داد: در دو طرف سر در ورودی دو طاق نما قرار دارد که برای استراحت و نشستن افراد دارای سکوهایی به ارتفاع حدود 50 سانتیمتر است و این دو طاق نما نیز دارای طاق جناقی است.
مسئول میراث فرهنگی درمیان، با بیان اینکه پس از سر در ورودی مستقیماً فضای شبستان قرار دارد، تصریح کرد: شبستان فضایی است با چهار ستون قطور 5/1*5/1 متری و ارتفاع حدود 8/1 متری و حد فاصل ستونها بوسیله تویزه و سپس گنبدهای چهار ترک پوشیده شده به گونهای که در این فضا نه گنبد قرار گرفته است.
وی با اشاره به اینکه درست مقابل سر در ورودی محراب بنا قرار دارد که تزئینات جالب توجهی دارد، گفت: تزئینات مقرنس گچی که با حاشیه تزئینی مارپیچی از جمله تزئینات محراب است.
بنای مسجد قلعه طبس متعلق به دوره قاجار بوده و با شمارهی ثبت 4657 در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده و تحت حفاظت سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری است.
این مجموعه در داخل شهر طبسمسینا از توابع شهرستان درمیان قرار دارد. شرایط دشوار طبیعی مناطق بیابانی و حاشیه کویر ایران باعث شده تا مردم حاشیه کویر از ابتکار و خلاقیتهای خود استفاده کرده و با حداکثر بهرهگیری از عوامل و شرایط طبیعی، آنرا در اختیار خود درآورند.
آسبادها از جمله این خلاقیتها هستند که در اکثر مناطق جنوب خراسان بخصوص مناطقی که تحت تاثیر بادهای 120 روزه سیستان هستند به چشم میخورند، در تعریف آسبادها میتوان گفت آسباد یک سازه معماری است که با استفاده از انرژی باد گندم را به آدر تبدیل میکند. آسیادهای طبسمسینا در دو طبقه ساخته شدهاند. طبقه همکف شامل فضایی محدود جهت نگهداری آرد و انباشت گندم است. که به وسیله یک رشته پلکان به طبقه فوقانی منتهی میشود. طبقه دوم نیز از سه جهت با دیوارهای خشت و گلی محصور شده و ضلعی که باد وارد بنا میشود فاقد دیوار میباشد. پردههای چوبی که به یک محور عمودی متصل هستند در اثر وزش باد به گردش در آمده و باعث چرخش محور و در انتها سنگ آسیاب میشوند. بنای این آسبادها با مصالح خشت و گل ساخته شده است و به دوره قاجاریه تعلق دارد.
طبق مصوبه مورخه 22/3/98 شورای مسکن شهرستان درمیان مبنی بر بازنگری در اراضی موات شهر طبس مسینا به اطلاع میرساند تمام مالکینی که املاک و مستحدثات آنها در اراضی موات قرارگرفته نسبت به ارائه مستندات مالکیتی با سابقه قبل از سال 1365 و نقشه برداری از ملک مورد نظر به شهرداری طبس مسینا مراجعه نمایند.
تاریخ مراجعه از 1/4/98 لغایت پایان ساعت اداری 6/4/98 خواهد بود و این زمان با توجه به زمانبندی شورای مسکن شهرستان قابل تمدید نخواهد بود.
قسمت های هاشور آبی رنگ مشخص شده در نقشه ذیل موات اعلام شده است.